Social Prescribing Webinar

Social Prescribing: Dismantling Silos for Community Wellbeing

Wie Zipster al een tijdje volgt heeft ongetwijfeld al gehoord over Social Prescribing. Wie nog niet over Social Prescribing heeft gehoord raden we evenzeer aan om verder te lezen! 

Het mag dan ook niet verwonderen dat we onlangs het webinar “Social Prescribing: Dismantling Silos for Community Wellbeing” bijwoonden. Dit werd georganiseerd door EuroHealthNet en de European Observatory on Health Systems and Policies. Dit evenement, dat onderdeel was van de European Week of Public Health, bood een uitgebreid overzicht van social prescribing en hoe dit kan bijdragen aan het verbeteren van de gezondheid van gemeenschappen door mensen te verbinden met lokale niet-medische hulpbronnen.

Aangezien Zipster zich sterk ent op de filosofie van social prescribing delen we hier graag onze impressies van deze webinar met jullie.

Wat is Social Prescribing?

Social prescribing is een methode waarbij zorgverleners patiënten doorverwijzen naar niet-medische lokale activiteiten en diensten. Deze aanpak richt zich op sociale, emotionele en praktische behoeften die de gezondheid en het welzijn beïnvloeden, zoals sociale isolatie, slechte huisvesting of levensstijlgerelateerde problemen. Het omvat een holistische kijk op gezondheid, waarbij factoren buiten het traditionele medische model worden meegenomen.

Belangrijke Inzichten uit het Webinar

Het webinar bevatte verschillende sprekers die de diverse aspecten en implementaties van social prescribing wereldwijd belichtten. Hier zijn enkele belangrijke punten die wij hebben opgemerkt:

  1. Diverse Definities en Implementaties:

    • Giada Scarpetti van TU Berlijn en de European Observatory benadrukte dat er geen universele definitie van social prescribing is. Het omvat echter over het algemeen een formeel traject dat patiënten verbindt met lokale niet-medische hulpbronnen die zijn afgestemd op individuele behoeften.
    • Verschillende landen hebben unieke modellen en schalen van implementatie, variërend van pilotprogramma’s tot landelijke uitrol. In Nederland bijvoorbeeld is social prescribing (gekend als Welzijn op Recept) gekoppeld aan gemeentelijk werk buiten het gezondheidssysteem, terwijl Engeland een meer geïntegreerde aanpak binnen de eerstelijnszorg heeft.
  2. Personeel en Training:

    • De rol van ‘link workers’ (of social prescribers) is cruciaal. Zij fungeren als brug tussen zorgverleners en gemeenschapsvoorzieningen. In Engeland zijn specifieke rollen voor link workers vastgesteld, terwijl in landen als Portugal bestaande maatschappelijk werkers deze functie vervullen.
    • Daniela Rojatz uit Oostenrijk besprak de training voor link workers, die onder andere kennis over sociale determinanten van gezondheid, netwerkbeheer en motiverende gespreksvoering omvat. Deze training, hoewel kort, bouwt voort op de bestaande vaardigheden van gezondheidsprofessionals.
  3. Uitdagingen en Barrières:

    • Veelvoorkomende uitdagingen zijn onder meer de bereidheid van deelnemers om deel te nemen, de integratie van diensten over de gezondheids- en sociale sectoren, het volgen van patiënten, instabiliteit van financiering en de medicalisering van sociale problemen.
    • De noodzaak voor duurzame financiering is een belangrijke zorg. Terwijl sommige programma’s afhankelijk zijn van subsidies of kortetermijnfinanciering, wordt er gepleit voor integratie van social prescribing in de reguliere zorgbudgetten om duurzaamheid en stabiliteit te waarborgen.
  4. Impact en Evaluatie:

    • Hoewel het bewijs voor de effectiviteit van social prescribing nog in ontwikkeling is, wijzen voorlopige resultaten op voordelen zoals verminderde zorgconsumptie en verbeterde patiënttevredenheid. De impact varieert echter sterk afhankelijk van de lokale context en beschikbare gemeenschapsvoorzieningen.

Land-specifieke Perspectieven

Het webinar bood ook inzichten uit verschillende landen, die uiteenlopende benaderingen van social prescribing lieten zien:

  • Verenigde Staten: Andrew Barnes van de Virginia Commonwealth University belichtte pilotprogramma’s zoals CultureRx in Massachusetts, dat klinische zorgverleners koppelt aan gemeenschapsorganisaties zoals musea en dansstudio’s. De financiering van dergelijke initiatieven omvat vaak federale en staatspartnerschappen en zorgorganisaties. In de VS zijn social prescribing-programma’s nog relatief nieuw en vaak beperkt tot kleinschalige pilootprojecten. Deze initiatieven richten zich vaak op het versterken van de band tussen klinische zorg en culturele instellingen om zo het welzijn van patiënten te verbeteren.

  • Oostenrijk: Het Oostenrijkse model richt zich op het piloteren van social prescribing in eerstelijnszorginstellingen met financiering van het Ministerie van Volksgezondheid. Daniela Rojatz besprak hoe de training voor link workers zich richt op het verbeteren van de vaardigheden van gezondheidswerkers om hen in staat te stellen effectief te verwijzen naar lokale gemeenschapsvoorzieningen. De aanpak in Oostenrijk is sterk gebaseerd op samenwerking tussen gezondheidszorgprofessionals en lokale gemeenschapsdiensten, waarbij veel nadruk wordt gelegd op netwerkbeheer en kwaliteitsborging.

  • Portugal: Cristiano Figueiredo deelde praktische inzichten uit Lissabon, waar social prescribing wordt geïmplementeerd binnen eerstelijnszorgunits. In Portugal worden patiënten vaak doorverwezen naar activiteiten zoals gezonde kookworkshops, wandelgroepen en culturele evenementen om sociale isolatie en andere gezondheidsgerelateerde problemen aan te pakken. Cristiano benadrukte het belang van lokale voorzieningen en de noodzaak voor voortdurende betrokkenheid en financiering om deze programma’s succesvol te maken. De rol van de social worker als link worker is essentieel in het coördineren van deze inspanningen en het bieden van gepersonaliseerde ondersteuning aan patiënten.

  • EuroHealthNet: Caroline Costongs, directeur van EuroHealthNet, reflecteerde over het belang van social prescribing voor het algemeen welzijn en de noodzaak van beleidsmatige ondersteuning en samenwerking tussen verschillende sectoren. Ze benadrukte hoe social prescribing kan bijdragen aan een meer geïntegreerde en holistische benadering van gezondheidszorg, waarbij niet alleen medische maar ook sociale en emotionele behoeften van patiënten worden aangepakt.

Vooruitkijken

Social prescribing biedt een veelbelovende aanpak om het gemeenschapswelzijn te verbeteren door de bredere determinanten van gezondheid aan te pakken.

Voor een succesvolle implementatie zijn de volgende elementen essentieel:

  • Duidelijke kaders die rollen en verantwoordelijkheden definiëren.
  • Voldoende en duurzame financiering.
  • Training en ondersteuning voor gezondheids- en maatschappelijke zorgverleners.
  • Voortdurend onderzoek om robuust bewijs van de impact op te bouwen.

Door de silos tussen zorg en gemeenschapsdiensten af te breken, kan social prescribing meer holistische, burgergerichte zorgsystemen creëren die het algemeen welzijn bevorderen.

Vanuit Zipster hopen we verder ons steentje bij te dragen tot de praktische realisatie van Social Prescribing en juichen we toe dat er ook in België stilaan meer aandacht ontstaat voor Social Prescribing. 


Voor meer informatie en bronnen kan je het volledige webinar bekijken op YouTube.

Deel Artikel:

Stel ons je vraag